Osiemdziesiąt lat to wyjątkowy jubileusz. Tyle liczy sobie Szkoła Podstawowa im. Józefa Piłsudskiego w Iłowie. Wspomnienia żyją nie tylko w szkolnych kronikach, ale przede wszystkim w tych wszystkich, których losy kiedykolwiek splotły się z tym miejscem.  Renata Majewska i Paweł Sarzała wraz ze swymi uczniami ? Anną Zientarą, Mateuszem Karpińskim i Stanisławem Załugą przedstawili burzliwe dzieje oświaty iłowskiej. Nie była to jednak sucha prezentacja historyczna. Wplecione w nią zostały adaptacje znanych utworów muzycznych i scenki w wykonaniu uczniów. Szkolne uroczystości rozpoczęły się już 18 czerwca, kiedy proboszcz Krzysztof Borucki odprawił w miejscowym kościele mszę w intencji wszystkich, którzy byli i są nadal związani ze szkołą podstawową w Iłowie. Główna część szkolnych urodzin odbyła się 24 czerwca w szkolnej sali gimnastycznej, a wydarzenia tego dnia zapiszą kolejną kartę kroniki. Pierwsza szkoła parafialna Trudno określić, kiedy w Iłowie powstała pierwsza instytucja kulturalno-oświatowa. Najstarsze doniesienia mówią o szkole parafialnej przy kościele, która istniała już na początku XV w. Wiadomo, że jeden z jej absolwentów ? Czambor z Iłowa ? w 1408 r. uzyskał tytuł bakałarza na Wydziale Sztuk Wyzwolonych Akademii Krakowskiej. Z 1603 r. pochodzą pierwsze informacje na temat organizacji szkoły parafialnej w Iłowie. W dokumencie będącym świadectwem wizytacji biskupiej zawarta jest informacja, iż szkoła zajmowała oddzielny budynek na ?placu plebańskim?. Najpóźniej w II połowie XVIII stulecia szkoła parafialna w Iłowie przestała istnieć. Funkcjonowała jednak szkoła żydowska, na budowę której dokumentem z dnia 26 maja 1773 r. zezwolił biskup poznański Andrzej Kostka Młodziejowski. Szkoła rządowa W 1838 r. zostało poświadczone istnienie szkoły rządowej w Iłowie, w której naukę pobierało 30 uczniów. Językiem wykładowym był tam rosyjski. Była to pierwsza Publiczna Szkoła w Iłowie o charakterze świeckim. 26 listopada 1905 r. zebranie gminne w Iłowie podjęło historyczną uchwałę w sprawie wprowadzenia języka polskiego do szkół na terenie gminy. Bezpośrednim skutkiem tej uchwały była decyzja iłowskiego stowarzyszenia szkolnego z 9 grudnia 1905 r. o zwolnieniu dotychczasowego nauczyciela i prowadzeniu nauki wyłącznie w języku polskim, z zachowaniem języka rosyjskiego dla tych, którzy będą sobie tego życzyli. Przed I wojną światową i bezpośrednio po jej zakończeniu szkoła mieściła się w murowanym budynku przy obecnej ulicy Wyzwolenia. Funkcję nauczyciela pełnili kolejno Szczucki, Antoni Stankiewicz, Stanisław Kuźniarski, Frey, który jako pierwszy w niepodległej Polsce zajmował stanowisko kierownika szkoły i Marian Skwierczyński. Budowa szkoły Po wprowadzeniu dekretem Naczelnika Państwa z 1919 r. powszechnego i obowiązkowego nauczania od 7 do 14 lat, także w Iłowie miał miejsce zwiększony nabór uczniów. Od tej pory część klas uczyła się w państwowym budynku w Krzyżyku oraz prywatnych domach wynajmowanych na terenie Iłowa, m.in. w dwupiętrowej kamienicy Wojnów i Rybickich przy Rynku. W 1931 r. Rada Gminy Iłów podjęła decyzję o budowie nowego gmachu szkolnego w Iłowie. Inicjatorem budowy szkoły był wójt Jan Łacheta. Budowa rozpoczęła się w 1932 r. Nadzór nad nią sprawowali Władysław Stodulski i Maksymilian Wojno. Gmach szkolny w Iłowie oddano do użytku 1 września 1934 r. Życie przedwojennej szkoły w jedynie niewielkim stopniu odbiegało od dzisiejszego. Dzieci Polaków, Niemców i Żydów żyły w zgodzie i organizowały wspólne zabawy. Odmienność wyznaniowa uczniów narodowości niemieckiej i żydowskiej była w pełni tolerowana. Ewangelicy uczęszczali na lekcje religii do swojego kościoła, a Żydów religii nauczał rabin, jego żona lub córka. Tylko kilkoro uczniów Szkoły Powszechnej w Iłowie mogło kontynuować naukę w Gimnazjum Koedukacyjnym Wydziału Powiatowego Sejmiku Sochaczewskiego. Niemcy w szkole W czasie okupacji szkolnictwo na terytorium włączonym do Rzeszy było bezlitośnie likwidowane przez Niemców. Podobnego losu nie uniknęły szkoły na ziemi iłowskiej ? zaraz na początku wojny zostały zamknięte. Budynek szkolny w Iłowie stał się siedzibą niemieckich władz gminnych oraz służył jako szkoła dla dzieci niemieckich. Pierwsze ognisko podziemnej nauki w gminie Iłów powstało w październiku 1939 r. we wsi Uderz, a później objęło nauczaniem także dzieci ze wsi Miękiny, Obory i Leśniaki. Nauka w Szkole Powszechnej w Iłowie po przerwie spowodowanej wojną rozpoczęła się 21 lutego 1945 r. Pierwszy powojenny rok szkolny się 5 lipca 1945 r. Zbiorcza Szkoła Gminna 3 września 1974 r. otworzono Zbiorczą Szkołę Gminną w Iłowie. W jej skład weszły cztery ośmioklasowe szkoły podstawowe ? w Brzozowie (z punktem filialnym w Ostrowcach), Giżycach, Kapturach i Ładach, dwa punkty filialne ? w Łaziskach i Suchodole oraz Państwowy Dom Dziecka w Giżycach, Państwowe Przedszkola w Brzozowie i Iłowie, Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w Załuskowie, Zasadnicza Szkoła Rolnicza w Iłowie. W roku szkolnym 1974/1975 w placówkach oświatowo-wychowawczych podporządkowanych Zbiorczej Szkole Gminnej w Iłowie pracowało 84 nauczycieli i wychowawców. Działalnością instytucji kierował Gminny Dyrektor Szkół ? Tadeusz Tomaszewski, którego zastępcami byli Jan Łopaciuk i Emilia Szymańska. Rozbudowa W 1993 r. podjęto starania o rozbudowę starego budynku szkolnego w Iłowie. Zawiązał się Społeczny Komitet Rozbudowy Szkoły, który w celu pozyskania funduszy na rozbudowę m.in. przeprowadził trzy publiczne zbiórki pieniędzy wśród miejscowej ludności. Część niezbędnych środków przekazało Ministerstwo Edukacji Narodowej. Prace budowlane ruszyły w 1996 r. Pierwotne zamierzenia inicjatorów budowy uległy zmianie w 1999 r. w świetle reformy ustroju szkolnego, która zakładała tworzenie gimnazjów. Wówczas władze gminy zadecydowały o przeznaczeniu powstającego budynku na potrzeby nowo utworzonego gimnazjum w Iłowie. Patron Zgodnie z zapisami bardzo ważnego ówczesnego dokumentu - księgi ocen sprawowania się i postępów w nauce uczniów w roku szkolnym 1935/36, patronem Szkoły Powszechnej w Iłowie był Marszałek Józef Piłsudski. W 1932 r. na skwerze przed strażnicą w Iłowie stanął pomnik poświęcony temu wielkiemu Polakowi, przy którym odbywały się uroczystości gminne z okazji świąt narodowych. Potem, przez lata, historia wymuszała wiele zmian, w tym także ?zapomnienie? patrona. Dopiero wiosną 2003 roku Rada Pedagogiczna, Rada Rodziców i Samorząd Uczniowski wystąpiły do Rady Gminy z wnioskiem o przywrócenie placówce imienia Marszałka i nadanie jej sztandaru. I tak 30 grudnia 2003 r. Rada Gminy pozytywnie zaopiniowała go, a rok później - 5 grudnia 2004 r. odbyła się uroczystość przywrócenia Szkole Podstawowej w Iłowie imienia Marszałka Józefa Piłsudskiego oraz nadania sztandaru. Fundatorami sztandaru i tablicy byli Wanda i Andrzej Dragan, Daniela i Waldemar Kamiński, Mariusz i Sławomir Ambroziak. W tym też czasie powstał też Hymn szkoły. Autorem tekstu był Karol Cieślak, zaś muzykę napisał Zbigniew Kubiak. 80 lat minęło? I tak doszliśmy do dnia 24 czerwca 2014 roku. Odżyły wspomnienia, zaproszeni goście szukali się na kartach kronik, slajdach prezentacji. Obecna dyrektor SP im. Marszałka Józefa Piłsudskiego Ewa Ryfa zebrała zasłużone gratulacje, byli dyrektorzy otrzymali pamiątkowe grawertony. Występujący uczniowie zebrali wiele braw, podobnie jak grający na saksofonie Piotr Jędraszczak, nauczyciel muzyki. Owacjami na stojąco uhonorowana została 93-letnia Maria Szymaniak, która zaśpiewała pieśń o śmierci Piłsudskiego. - Droga młodzieży, drodzy uczniowie. Pamiętajcie, że droga do sukcesu jest bardzo trudna, mozolna. Zdolnych jest wielu, ale żeby coś w życiu osiągnąć, trzeba na to wytrwale pracować ? mówili absolwenci szkoły. Szkoła podstawowa w Iłowie może poszczycić się wychowaniem wielu ludzi, którzy rzeczywiście sukces osiągnęli, którzy mają swoje znaczące miejsce w życiu naukowym i społecznym. Kolejni zaś właśnie dorastają.